Ik heb zelf op markten gestaan. In Nederland, met zelfgemaakte epoxy sieraden, oorbellen en kleine kunstwerken. Ik ken het gevoel van vroeg opstaan, je kraampje opbouwen, vreemden aanspreken en hopen dat iemand iets ziet wat hem raakt. Die ervaring heeft me iets geleerd: een markt is nooit alleen een plek om dingen te kopen. Het is een plek waar mensen samenkomen.
In Le Marche begrijp je dat beter dan waar ook.
Avondmarkten aan de kust
Wat ons meteen opviel toen we voor het eerst langs de kust van Le Marche reden in de zomermaanden: zodra de zon zakt, komen de markten tevoorschijn. In Porto San Giorgio, op zondagavond, verschijnt er langs de promenade een rij kraampjes met kleding, sieraden, lokale producten en handwerk. In Grottamare hetzelfde. De sfeer is ontspannen, de lucht warm, overal het geluid van zee op de achtergrond.
Dit zijn geen toeristische warenhuizen. Het zijn avonden waarop locals en vakantiegangers door elkaar lopen, kinderen ijsjes eten, en verkopers met hun buren staan te praten terwijl ze hun spullen aanprijzen. Als iemand die zelf achter zo'n kraampje heeft gestaan, herken ik die energie. Maar hier is alles iets langzamer, iets warmer.
Wat je vindt op de weekmarkten
Wie overdag de markten opzoekt vindt een heel ander soort drukte. Porto San Giorgio heeft elke donderdagochtend een grote weekmarkt. In Grottamare vind je op de markt typische producten als olijven, ansjovis en stokvis, de smaak van de regio in een paar kraampjes samengevat.
Geert is degene die op die ochtendmarkten verdwaalt tussen de groente en de kaas. Ik loop liever langs de kraampjes met handwerk, kijk hoe mensen hun producten presenteren, en sla een praatje aan met het beperkte Italiaans dat we tot nu toe spreken. Dat is op elke markt ter wereld hetzelfde. In Le Marche doen ze het alleen met meer stijl en minder haast.
Truffel, wijn en olijfolie
Le Marche is een regio die zichzelf niet altijd luid aanprijst, maar in de kwaliteit van haar producten hoeft ze voor niemand onder te doen. Op de markten zie je dat terug. Verse truffel uit de heuvels rond Acqualagna, een van de belangrijkste truffelgebieden van Italië. Verdicchio dei Castelli di Jesi, de droge witte wijn van de regio die uitstekend bij vis past. En olijfolie die zo groen en fruitig is dat je hem het liefst zo uit de fles drinkt.
In Fano is er de hele zomer elk weekend een avondmarkt in het historische amfitheater, waar lokale handwerklieden en kunstenaars hun werk tentoonstellen, van zaterdagavond tot middernacht. Het soort markt waar ik graag een kraampje zou hebben.
"In Nederland ga je naar de markt om boodschappen te doen. In Italië ga je naar de markt om er te zijn."
Waarom markten in Italië anders voelen
Het verschil klinkt klein maar is enorm. Niemand haast zich. De slager legt uit waar het vlees vandaan komt. De olijfolieproducent laat je proeven en vertelt over zijn bomen. De nonna met de zelfgemaakte pasta probeert te begrijpen wat ik zeg met het beperkte Italiaans dat we tot nu toe spreken, en vraagt waar je vandaan komt en of je al eerder in Le Marche bent geweest.
Als je die vraag voor het eerst beantwoordt met "nee, maar we hopen hier snel te wonen", kijkt ze je aan alsof je de juiste beslissing van je leven hebt genomen.
Misschien heeft ze gelijk.